Goed beroepsonderwijs kenmerkt zich door een optimale verbinding tussen bedrijven en scholen. Het is belangrijk dat docenten op de hoogte blijven van ontwikkelingen in het werkveld. Een manier om die verbinding (terug) te vinden, is het lopen van een docentstage.

Shauna Plompen, docent bij ROC Midden Nederland (Utrecht – Amersfoort) beschrijft in onderstaand artikel haar ervaring hiermee.

Een docentstage kan ertoe leiden dat je actuele praktijkvoorbeelden kunt genereren voor tijdens de les. Ook kan er samengewerkt worden om realistische toetsen en examens op te stellen. Actief samenwerking zoeken heeft voordelen voor zowel docent, student als werkveld. De docent kan contextrijke lessen aanbieden die aansluiten bij de belevingswereld van de student, omdat de docent deze wereld heeft ervaren. Het werkveld krijgt stagiaires en later mogelijk werknemers die goed genoeg zijn opgeleid. Dit opleiden van goede medewerkers is een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid van school en werkveld. Daarnaast kan de docent theoretische kennis delen met de praktijkbegeleiders op de werkvloer.

 Zelf heb ik afgelopen jaar de kans gekregen om een docentstage te lopen. Hiervoor heb ik uren beschikbaar gekregen op mijn jaartaak. Momenteel zijn wij binnen onze opleiding bezig met het herschrijven van het curriculum, wat een goed moment is voor kruisbestuiving tussen het werkveld en de school.

 Het vinden van een geschikte stageplek ging mij gemakkelijk af. Vanuit mijn rol als loopbaanbegeleider ging ik regelmatig op stagebezoek bij mijn studenten, zo ook bij een bewindvoeringsinstelling. Bij een van mijn bezoeken kwam ter sprake dat er een aantal zaken zijn waarvan de stagebegeleider dacht dat die beter onder de aandacht gebracht zouden moeten worden binnen de opleiding. Direct was ik geïnteresseerd, omdat ik graag meewerk aan een opleiding die goed aansluit bij het werkveld waarvoor wij opleiden. Gedurende vier woensdagmiddagen heb ik meegelopen binnen de instelling. Op onze school heb ik mijn bevindingen uitgewerkt, met collega’s besproken en bekeken of doelen moesten worden bijgesteld. Binnen de bewindvoeringsinstelling hebben we de voortgang wekelijks besproken.

 Het is belangrijk om met een helder doel te starten aan een docentstage. Dit doel heb ik zelf geformuleerd en besproken met mijn stagebegeleider binnen de bewindvoeringsinstelling. Mijn doel was om inzicht te krijgen in de werkzaamheden en te bekijken welke taken Sociaal Maatschappelijke Dienstverleners uitvoeren binnen deze instelling. Het is interessant om te weten welke parate kennis verwacht wordt van de stagiaires en met welke methodieken en programma’s er wordt gewerkt. Bovendien krijg je veel van de werksfeer mee en ontvang je informatie over de manier waarop stagiaires worden opgeleid binnen zo’n instelling.

 Ik heb meegekeken en vragen gesteld en heb ook zelf actief het een en ander ondernomen. Telefoontjes plegen om gegevens te checken bijvoorbeeld. Hierbij werd ik net zo voor de leeuwen gegooid als dat bij onze stagiaires gebeurt. Net zoals voor hen is voor mij als docent dit werkveld totaal nieuw. Mijn kennis ligt voornamelijk op de gespreksvoering om een hulpvraag te inventariseren.

Na deze ervaring weet ik hoe een student zich moet voelen als hij voor de leeuwen wordt gegooid.

Ik beleefde de gevoelens die een student ervaart als die voor het eerst moet bellen met een instantie met de stagebegeleider naast je, zonder dat je weet wat je moet doen als er aan de andere kant van de lijn wordt doorgevraagd. Natuurlijk heb je daar wel een beeld bij, maar werkt het ook echt zo? Dezelfde onzekerheid en spanning, die stagiaires waarschijnlijk ervaren. Ik heb het ook mogen doormaken. Mijn eerste gesprek ging redelijk. Ook bij mij was te merken dat het bellen vanuit die rol nieuw was. Ook ik kreeg bemoedigende woorden van mijn stagebegeleider en mocht meteen een tweede telefoontje plegen. Bij het derde telefoontje kreeg ik de smaak te pakken, ik wilde meer!

Na deze ervaring weet ik hoe een student zich moet voelen als hij voor de leeuwen wordt gegooid. Dit inzicht maakt mij een sterker docent voor de student; ik kan mij verplaatsen in de onzekerheid en spanning die komt kijken bij ervaringsleren. Ik kan als docent vertellen hoe ik ben omgegaan met die gevoelens. Wat ik nu ook doe, is die gevoelens van de student erkennen.

Wat mijn docentstage mij opgeleverd heeft

  • Kennis over bewindvoering, de regelgeving waarmee je te maken krijgt, de rol van de SMD’er op de werkplek en de informatie die onze studenten zouden moeten krijgen over bewindvoering op onze beroepsopleiding;
  • Persoonlijke succeservaringen als het gaat om een nieuwe taak oppakken;
  • Een goede samenwerking met relevante personen op de stageplek die mogelijk gaat leiden tot verdere samenwerking (examinering, gastlessen, meewerken in projecten);
  • Inzicht in de praktijk van de studenten; hoe zij worden begeleid, hoe het voelt om nieuwe dingen op te pakken en hoe anders deze werkomgeving is dan andere instellingen binnen Sociaal Werk.

Er was hier voor een docentstage gekozen met een specifiek doel. Het is aan te raden om met elkaar in gesprek te gaan over mogelijkheden en wat een docentstage voor beide partijen oplevert. Er zijn vier verschillende soorten docentstages te onderscheiden:

Verkennende stage 
Een stage waarbij de docent globaal kennis kan maken met het vakgebied en de verschillende processen van het bedrijf.

Verdiepende stage 
Een stage waarbij het accent ligt op de verdieping van de deelaspecten of een inhoudelijke specialisatie. De docent zal een specifiek deelgebied van het werkveld tot op detailniveau onderzoeken. Na de stage kan de docent tot op dat niveau meepraten over het vakmatige aspect waarin men zich heeft verdiept.

Update stage 
Het accent ligt in deze stage op ‘opfrissing’ van het eigen inhoudelijke vakgebied. Het gaat er hierbij om de inhoudelijke kennis te actualiseren.

Onderzoekende stage 
Hierbij wordt een onderzoeksvraag uitgewerkt die samen met het leerbedrijf is opgesteld. Niet alleen wordt expertise van de docent benut, de stage levert ook een bijdrage aan het ontwikkelingsproces van de docent. Er wordt ook een relevante onderzoeksvraag van het leerbedrijf beantwoord.

 Dit artikel is eerder gepubliceerd op de site www.blijvenleren.net